به گزارش پایگاه خبری اردستان سلام، شب یلدا رسمی دیرینه و ماندگار در فرهنگ ایرانزمین است که پیشینه آن به دوران پیش از اسلام بازمیگردد و تا امروز در زندگی ایرانیان جاری و ساری مانده است. این شب، همزمان با انقلاب زمستانی و آخرین شب آذرماه برگزار میشود؛ شبی که در آن، شبها به اوج بلندی خود میرسند و از روز نخست دیماه، روند بلندتر شدن روزها آغاز میشود. ایرانیان باستان این دگرگونی طبیعی را «مولود خورشید» و «زادروز نور» میدانستند و به همین مناسبت، بلندترین شب سال را جشن میگرفتند.
پس از شب یلدا، چله بزرگ و چله کوچک آغاز میشود و طبیعت آرامآرام جان تازه میگیرد؛ گیاهان بیدار میشوند، سبزهزاران دوباره زنده میشوند و نوید بهار در دل زمستان شکل میگیرد. از همین رو، شب یلدا به «شب موعود» نیز شهرت یافته است؛ شبی که با باور دیرینه بشریت پیوند دارد و یادآور این حقیقت است که پس از هر سختی، آسانی و پس از هر تاریکی، روشنایی در راه است.
اندیشه موعود، که یکی از ریشههای عمیق باورهای انسانی است، در فرهنگها و ادیان مختلف جلوهگر شده است. در مذهب تشیع دوازدهامامی، باور به ظهور مهدی موعود(عج) جایگاهی بنیادین دارد و همین مفهوم در دیگر ادیان نیز دیده میشود؛ در آیین زرتشت با عنوان «سوشیانت» و در مسیحیت با باور به ظهور منجی برای نجات بشریت. این اشتراک مفهومی، نشاندهنده پیوند عمیق میان تولد دوباره خورشید و امید به نجات و عدالت جهانی است.
بر اساس شواهد تاریخی، شب چله قرابت نزدیکی با جشنهای کریسمس دارد و این همزمانی، نشاندهنده تأثیر فرهنگ میترائیسم ایرانی بر آیینهای غربی و مسیحیت است؛ تأثیری که از ایران به روم و اروپا راه یافت و بعدها در فرهنگهای دینی مختلف بازتاب پیدا کرد. امروز نیز شب یلدا، جشنی است که هم از سوی فرهنگ ملی ایرانیان پذیرفته شده و هم با آموزههای دینی سازگار است؛ جشنی برای صلهرحم، دید و بازدید از بزرگان، دورهمیهای گرم خانوادگی، برپا کردن کرسی و تقسیم شادی با خوردن آجیل، میوه و شیرینی.
یادداشت از رضا صدوقی
انتهای پیام/
حمید فرخی